Babalık izni, eşi doğum yapan çalışana kanunen verilen ücretli mazeret iznidir. Özel sektörde çalışan işçiler için süre 1 Mayıs 2026'dan itibaren 10 gündür; daha önce 5 gündü. Devlet memurları için babalık izni de 10 gündür.
İşçiler İçin Babalık İzni: 5 Günden 10 Güne
4857 sayılı İş Kanunu'nun ek 2. maddesi, eşi doğum yapan işçiye ücretli izin verilmesini öngörür. Bu süre, 22.04.2026 tarihli 7578 sayılı Kanunun 16. maddesiyle "beş" günden "on" güne çıkarılmıştır. Kanun, 01.05.2026 tarihli ve 33240 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmış ve bu hüküm yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Buna göre güncel kural şudur: eşi doğum yapan işçiye 10 gün ücretli izin verilir. Bu izin için belirli bir kıdem şartı aranmaz; iş sözleşmesinin türü (belirli veya belirsiz süreli, tam veya kısmi süreli) de hakkı ortadan kaldırmaz.
Doğumun 1 Mayıs 2026'dan önce gerçekleştiği ve iznin bu tarihe sarktığı durumlarda hangi sürenin uygulanacağı kanunda ayrıca düzenlenmemiştir. Böyle bir durumda somut olayın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Memurlar İçin Babalık İzni
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 104. maddesinin (B) fıkrasına göre memura, eşinin doğum yapması hâlinde, isteği üzerine on gün babalık izni verilir. Memurlar ayrıca babalık izninin bitiminden itibaren, çocuğun mecburi ilköğretim çağının başladığı tarihi izleyen ay başına kadar yarım zamanlı çalışma talep edebilir (657 ek m.43).
Sözleşmeli personel (4/B) ve askerî personel gibi farklı statüde çalışanlar için kendi mevzuatları uygulanır. Bu kişilerin kurumlarının personel birimlerinden güncel süreyi teyit etmeleri gerekir.
Babalık İzni Nasıl ve Ne Zaman Kullanılır?
- Başlangıç: İzin doğum olayıyla bağlantılıdır ve doğumla birlikte veya doğuma yakın bir zamanda kullanılır. Kanunda iznin aylar sonra ya da parça parça kullanılabileceğine ilişkin bir düzenleme yoktur.
- Belge: İşveren doğumu gösteren bir belge isteyebilir. Doğum raporu veya nüfus kayıt örneği genellikle yeterlidir.
- Ücret: İzin ücretlidir. İzin günleri için ücret kesilemez ve bu günler yıllık izinden düşülemez (4857 m.56).
- Gün hesabı: Kanun süreyi "gün" olarak belirtir, "iş günü" demez. Hafta sonu veya genel tatile denk gelen günlerin izne eklenip eklenmeyeceği kanunda ayrıca düzenlenmemiştir; uygulamada süre çoğunlukla takvim günü olarak sayılır. Sözleşmede daha lehe bir hüküm varsa o uygulanır.
Örnek durum (temsilidir): Eşi Haziran 2026'da doğum yapan bir işçi, doğum gününden başlayarak 10 gün babalık izni kullanıyor. İşveren bordroda yalnızca 5 günü ücretli izin, kalan 5 günü devamsızlık olarak gösteriyor. 1 Mayıs 2026'dan sonra gerçekleşen doğumda kanuni süre 10 gün olduğundan işçi, kesilen 5 günün ücretini talep edebilir.
Evlat Edinme ve Koruyucu Aile Hâlinde İzin
İş Kanunu evlat edinme hâlinde de izin hakları tanır:
- 3 gün ücretli izin: Evlat edinen işçiye ek 2. madde uyarınca 3 gün ücretli izin verilir.
- 8 hafta analık hâli izni: Üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen eşlerden birine veya tek başına evlat edinene, çocuğun aileye fiilen teslim edildiği tarihten itibaren 8 hafta analık hâli izni kullandırılır (4857 m.74). Bu izin, şartları varsa erkek işçi tarafından da kullanılabilir.
- Yarım çalışma: Üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen kadın veya erkek işçiye, analık hâli izninin bitiminden itibaren istek hâlinde, kanundaki sıralamayla birinci doğumda 60 gün, ikinci doğumda 120 gün, sonrakilerde 180 gün süreyle haftalık çalışma süresinin yarısı kadar izin verilir; bu izin için ücret ödenmez (m.74).
- Koruyucu aile: 7578 sayılı Kanunla, bir veya daha fazla çocuğa koruyucu aile olan işçiye çocuğun teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine 10 gün izin verilmesi kabul edilmiştir. Bu izin ücretli değildir.
Anne Vefat Ederse ve Engelli Çocuk Hâlinde
Doğumda veya doğum sonrasında annenin ölümü hâlinde, annenin doğum sonrası kullanamadığı analık izni süreleri babaya kullandırılır (4857 m.74). Ayrıca en az yüzde yetmiş oranında engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğun tedavisinde, hastalık raporuna dayanılarak ve ebeveynlerden yalnızca biri tarafından kullanılmak üzere, bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde on güne kadar ücretli izin verilir (ek m.2/2).
Aynı Kanunla kadın işçilerin analık izni de doğumdan önce 8, doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 haftaya çıkarılmıştır (4857 m.74).
Babalık İzni Yıllık İzinle Birleştirilebilir mi?
Evet, işverenle anlaşılarak mümkündür. Babalık izninin hemen ardından hak kazanılmış yıllık izin kullanılabilir. Bu durumda babalık izni ayrı ve ücretli olarak sayılır; yıllık izinden yalnızca fiilen kullanılan yıllık izin günleri düşülür. Yıllık izin tarihlerinin işverenle birlikte belirlendiğini unutmamak gerekir.
İşveren Babalık İznini Kullandırmazsa
Babalık izni kanuni bir haktır ve işverenin takdirine bağlı değildir. İzin kullandırılmaz veya ücret kesilirse işçi eksik ödenen ücreti isteyebilir. İşçi alacaklarında dava açmadan önce zorunlu arabuluculuk aşamasından geçilmesi gerekir. Ücret alacaklarında zamanaşımı süresi 5 yıldır (4857 m.32). Hakların hesaplanması ve izlenecek yol konusunda bir iş avukatından bilgi alabilirsiniz.
Diğer mazeret izinleri için evlilik izni ve ölüm izni yazılarımıza bakabilirsiniz.
Bu konuda hukuki destek almak için büromuzla iletişime geçebilirsiniz.
Bu konuda destek almak ister misiniz?
Durumunuza özel değerlendirme için Esenler'deki büromuzla iletişime geçebilirsiniz.