Kaynaklar
Sıkça sorulan sorular
Çalışma alanlarımıza göre gruplanmış kısa cevaplar. Ayrıntı için her cevabın altındaki sayfaya geçebilirsiniz.
İş Avukatı
Kıdem tazminatı zamanaşımı ne kadar?
Kıdem, ihbar ve kötüniyet tazminatı ile yıllık izin ücretinde zamanaşımı beş yıldır. Bu süre, 25.10.2017'den sonra sona eren iş sözleşmelerine uygulanır ve sözleşmenin sona erdiği tarihten itibaren işler.
İşe iade davası için süre ne kadar?
Fesih bildiriminin size tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurmanız gerekir. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. İki süre de kısadır; tebliğ tarihini ilk gün not edin.
İstifa eden işçi kıdem tazminatı alabilir mi?
Kural olarak istifa eden işçi kıdem tazminatı alamaz. Ancak ücreti ödenmeyen veya sigorta primleri eksik yatırılan işçi, sözleşmeyi haklı nedenle feshederek kıdem tazminatına hak kazanabilir. Bu nedenle ayrılış yazısında gerekçenin açıkça yazılması önemlidir. Askerlik, emeklilik ve kadın işçinin evlilik nedeniyle ayrılması gibi kanunda sayılan hâller ayrıca düzenlenmiştir.
İş davalarında arabuluculuk zorunlu mu?
Evet. Kıdem, ihbar, fazla mesai, yıllık izin gibi işçilik alacakları ile işe iade taleplerinde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. İş kazası ve meslek hastalığından doğan tazminat davalarında ve hizmet tespiti davalarında bu şart aranmaz.
Hizmet tespiti davası ne zaman açılmalı?
Sigortasız veya eksik bildirilen çalışmalar için hizmet tespiti davası, hizmetin geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıl içinde açılmalıdır. Bu süre hak düşürücü niteliktedir; geçirilirse o dönem için dava açılamaz.
Fesih bildirimi bana yazılı verilmedi, ne yapmalıyım?
İşveren fesih bildirimini yazılı yapmak ve fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde belirtmek zorundadır. Yazılı bildirim almadıysanız, işten çıkarıldığınız günü gösteren mesaj, e-posta veya tanık bilgilerini hemen kayıt altına alın. Sürenin ne zaman başladığı tartışmalı hâle gelebileceğinden, arabulucuya başvuruyu geciktirmemek güvenli olan yoldur.
Kimler işe iade isteyebilir?
Genel olarak otuz veya daha fazla işçi çalıştıran bir işyerinde, en az altı aylık kıdemi olan ve belirsiz süreli sözleşmeyle çalışan işçi işe iade isteyebilir. İşletmenin bütününü yöneten ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekilleri bu korumadan yararlanamaz. Bu şartları taşımayan işçiler, koşulları varsa kıdem, ihbar veya kötüniyet tazminatı gibi alacaklarını isteyebilir.
İbraname imzalamam istendi, imzalamak zorunda mıyım?
Hayır, ibraname imzalama zorunluluğunuz yoktur. Türk Borçlar Kanunu'na göre ibra sözleşmesinin yazılı olması, iş sözleşmesinin sona ermesinden itibaren en az bir ay geçmiş olması, alacağın türü ve miktarının açıkça yazılması ve ödemenin eksiksiz ve banka aracılığıyla yapılması gerekir. Bu şartları taşımayan ibraname geçersizdir. Hak tutarından az ödeme içeren belge, en fazla ödenen miktar kadar makbuz hükmündedir.
İşsizlik ödeneği için ne zaman başvurmalıyım?
İşsizlik ödeneği için iş sözleşmesinin feshedildiği tarihi izleyen günden itibaren otuz gün içinde İŞKUR'a doğrudan veya elektronik ortamda başvurmanız gerekir. Mücbir sebep dışında, başvuruda gecikilen süre ödenek alınacak toplam süreden düşülür. Ödeneğe hak kazanıp kazanmadığınız, işten ayrılış nedeninize ve prim gün sayınıza göre belirlenir.
Listedeki belgelerin hepsini getirmem şart mı?
Hayır. Listeler, o konuda genellikle ihtiyaç duyulan belgeleri gösterir. Her dosyada hepsi gerekmez; elinizde olmayanlar için e-Devlet'ten alınabilecek belgeler veya başka kanıtlar değerlendirilebilir. Önemli olan, tarihleri ve olayın akışını gösteren belgeleri kaybetmemektir.
Belgelerin aslını mı getirmeliyim?
Çoğu durumda okunaklı bir fotokopi, çıktı veya telefonla çekilmiş net bir fotoğraf ilk değerlendirme için yeterlidir. Tebligat, fesih bildirimi veya sözleşme gibi belgelerin asıllarını güvenli bir yerde saklayın; mahkeme veya kurum istediğinde sunulabilir.
e-Devlet'ten hangi belgeleri alabilirim?
SGK tescil ve hizmet dökümü, nüfus kayıt örneği ve yerleşim yeri belgesi gibi birçok belge e-Devlet üzerinden barkodlu olarak alınabilir. Barkodlu belgeler, ilgili kurum tarafından doğrulanabilir. UYAP Vatandaş Portal üzerinden de taraf olduğunuz dosyaların bazı bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Savunma için işçiye ne kadar süre verilmelidir?
İş Kanunu savunma için belirli bir gün sayısı öngörmez. Uygulamada işçiye, hakkındaki iddiaları tarih ve olaylarıyla birlikte yazılı olarak bildiren ve savunmasını hazırlayabileceği makul bir süre tanıyan bir yol izlenir. İşçi bu süre içinde savunma vermezse veya savunma yazısını almaktan kaçınırsa, durum tarihli ve imzalı bir tutanakla kayda geçirilmelidir.
Bildirim süresini beklemeden ücretini peşin ödeyerek fesih yapılabilir mi?
Evet. İşveren bildirim süresine ait ücreti peşin vererek belirsiz süreli iş sözleşmesini feshedebilir (İş Kanunu m.17). Ancak peşin ödeme, feshin geçerli bir sebebe dayanması ve savunma alınması gibi iş güvencesi kurallarını ortadan kaldırmaz. Peşin ödenecek tutarın hesabında çıplak ücretin yanında işçiye sağlanan düzenli para ve para ile ölçülebilen menfaatler de dikkate alınır.
Hangi durumda toplu işçi çıkarma kurallarına uymak gerekir?
Ekonomik, teknolojik, yapısal veya benzeri işletme gerekleriyle, bir aylık süre içinde belirli sayıda işçinin işine son verilmesi toplu işçi çıkarma sayılır. Bu sayı işyerinde 20 ile 100 işçi varsa en az 10 işçi, 101 ile 300 işçi varsa en az yüzde on, 301 ve daha fazla işçi varsa en az 30 işçidir. Bu durumda en az otuz gün önceden sendika temsilcilerine, ilgili bölge müdürlüğüne ve Türkiye İş Kurumuna yazılı bildirim yapılır (İş Kanunu m.29).
İşten çıkışta işçiye ibraname imzalatmak işvereni korur mu?
Çoğu zaman beklenen korumayı sağlamaz. İbranın geçerli olması için yazılı olması, sözleşmenin sona ermesinden itibaren en az bir ay geçmiş olması, alacağın türü ve miktarının açıkça yazılması ve ödemenin eksiksiz ve banka aracılığıyla yapılması gerekir (Türk Borçlar Kanunu m.420). Çıkış günü imzalatılan ibraname bu şartları taşımaz ve kesin olarak hükümsüzdür. Eksik ödeme içeren belge ise yalnızca ödenen miktar kadar makbuz hükmündedir.
Bir yıldan kısa süreli iş sözleşmesi yazılı yapılmazsa geçersiz olur mu?
Hayır. İş sözleşmesi, kanunda aksi belirtilmedikçe özel bir şekle tabi değildir; yazılı şekil zorunluluğu süresi bir yıl veya daha fazla olan sözleşmeler içindir. Ancak yazılı sözleşme yapılmayan hâllerde işveren, çalışma koşullarını, çalışma süresini, temel ücreti ve ücret eklerini, ödeme dönemini ve fesih hükümlerini gösteren yazılı bir belgeyi en geç iki ay içinde işçiye vermekle yükümlüdür.
Deneme süresi iki aydan uzun yazılabilir mi?
Bireysel iş sözleşmesinde deneme süresi en çok iki ay olabilir. Bu süre yalnızca toplu iş sözleşmesiyle dört aya kadar uzatılabilir. Deneme süresi içinde taraflar sözleşmeyi bildirim süresi beklemeden ve tazminatsız feshedebilir; ancak işçinin çalıştığı günler için ücreti ve diğer hakları saklıdır.
Rekabet yasağı her çalışan için konulabilir mi?
Hayır. Rekabet yasağı ancak çalışma ilişkisi işçiye müşteri çevresi, üretim sırları veya işverenin işleri hakkında bilgi edinme imkânı veriyorsa ve bu bilgilerin kullanılması işverene önemli bir zarar verebilecekse geçerlidir. Yasak yazılı olmalı, işçinin ekonomik geleceğini hakkaniyete aykırı biçimde tehlikeye atmamalı ve özel durumlar dışında iki yılı aşmamalıdır. İşveren sözleşmeyi haklı bir sebep olmadan feshederse rekabet yasağı sona erer.
Sözleşmeye yalnızca işçiyi bağlayan bir cezai şart konulabilir mi?
Hayır. Hizmet sözleşmelerine yalnızca işçi aleyhine konulan ceza koşulu geçersizdir (Türk Borçlar Kanunu m.420). Geçerli kabul edilen bir cezai şartta da hâkim, aşırı gördüğü tutarı kendiliğinden indirir (TBK m.182). Bu nedenle cezai şart, karşılıklı ve ölçülü kurulmadıkça işverene beklenen korumayı sağlamaz.
Çalışandan sağlık raporu istemek için açık rıza almak gerekir mi?
Her durumda gerekmez. 2024'te değişen KVKK m.6'ya göre özel nitelikli kişisel veriler; istihdam, iş sağlığı ve güvenliği, sosyal güvenlik, sosyal hizmetler ve sosyal yardım alanlarındaki hukuki yükümlülüklerin yerine getirilmesi için zorunlu olduğunda açık rıza aranmadan işlenebilir. İşe giriş muayenesi veya istirahat raporu gibi belgeler bu kapsamda değerlendirilebilir. Bu durumda da çalışana aydınlatma yapılmalı, veri yalnızca bu amaçla kullanılmalı ve Kurulun belirlediği yeterli önlemler alınmalıdır.
Çalışan Kişisel Verileri ve KVKK: İşverenler İçin Genel İlkeler
İşyerine kamera takmak için çalışanların onayı gerekir mi?
Güvenlik gibi meşru bir amaca dayanan ve ölçülü kurulan kamera sistemlerinde genel olarak açık rızaya değil, kanundaki diğer işleme şartlarına dayanılır. Ancak çalışanların ve ziyaretçilerin kamera kaydı yapıldığı konusunda önceden bilgilendirilmesi gerekir. Soyunma odası, tuvalet ve benzeri mahremiyet alanlarında kamera kullanılmamalı; kayıtlara erişim sınırlı tutulmalı ve kayıtlar belirlenen süre sonunda imha edilmelidir.
Çalışan Kişisel Verileri ve KVKK: İşverenler İçin Genel İlkeler
Ayrılan çalışanların özlük dosyaları ne kadar saklanmalı?
KVKK tek bir süre belirlemez; veriler ilgili mevzuatta öngörülen veya işlendikleri amaç için gerekli olan süre kadar saklanır. İşverenler bu süreyi belirlerken iş ve sosyal güvenlik mevzuatındaki saklama yükümlülüklerini ve olası uyuşmazlıklardaki zamanaşımı sürelerini dikkate alır; örneğin ücret alacakları ile kıdem ve ihbar tazminatında zamanaşımı beş yıldır. Süre dolduğunda veriler silinmeli, yok edilmeli veya anonim hâle getirilmelidir.
Çalışan Kişisel Verileri ve KVKK: İşverenler İçin Genel İlkeler
Her işveren VERBİS'e kayıt olmak zorunda mı?
Hayır. Kanun, kişisel veri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin Veri Sorumluları Siciline kaydolmasını kural olarak öngörür; ancak Kişisel Verileri Koruma Kurulu, çalışan sayısı ve yıllık mali bilanço gibi objektif ölçütlere göre bu yükümlülüğe istisna getirebilir. Bu eşikler Kurul kararlarıyla zaman içinde değiştiği için, kayıt yükümlülüğü güncel Kurul kararlarına göre kontrol edilmelidir.
Çalışan Kişisel Verileri ve KVKK: İşverenler İçin Genel İlkeler
Ceza Avukatı
Karakolda ifade verirken avukat istenebilir mi?
Evet. Şüpheli, soruşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafiin yardımından yararlanabilir ve ifade alma sırasında avukatı yanında bulunabilir. Susma hakkınız da vardır ve bu hak size hatırlatılmak zorundadır.
Tutuklama kararına nasıl itiraz edilir?
Sulh ceza hakimliğinin tutuklama kararına karşı itiraz yoluna gidilebilir. İtiraz, kararı veren hakimliğe verilen dilekçeyle yapılır ve kanunda belirlenen merci tarafından incelenir. Dilekçede tutuklama nedenlerinin neden bulunmadığı ve adli kontrolün neden yeterli olacağı somut olarak anlatılmalıdır. Şüpheli veya sanık ayrıca her aşamada serbest bırakılmasını isteyebilir.
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) nedir?
Yargılama sonunda iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezasına hükmedilirse ve kanundaki şartlar varsa, mahkeme hükmün açıklanmasını geri bırakabilir. Sanık beş yıllık denetim süresini yeni bir kasıtlı suç işlemeden ve yükümlülüklere uyarak geçirirse, açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılır ve dava düşer.
Uzlaşma hangi suçlarda uygulanır?
Uzlaşma, kural olarak soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı suçlarda ve Ceza Muhakemesi Kanunu'nda ayrıca sayılan bazı suçlarda uygulanır. Bu suçlarda dosya uzlaştırmaya gönderilir ve taraflara uzlaşma teklif edilir.
Şikâyet süresi ne kadar?
Şikâyete bağlı suçlarda şikâyet hakkı olan kişi, fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren altı ay içinde şikâyette bulunmazsa şikâyet hakkı düşer. Şikâyete bağlı olmayan suçlarda bu süre uygulanmaz; soruşturma kendiliğinden yürütülür.
Tanık olarak çağrıldım, avukatla gitmem gerekir mi?
Tanık olarak dinlenmek için avukat zorunlu değildir. Tanık olarak doğruyu söyleme yükümlülüğünüz vardır; ancak kendinizi veya kanunda sayılan yakınlarınızı suçlayabilecek sorulara cevap vermekten çekinebilirsiniz ve bu hak size önceden bildirilmelidir. Olayla bağlantınız ileride şüpheli konumuna geçmenize yol açabilecekse, ifadeden önce bir avukata danışmak yerinde olur.
İfadeye gitmezsem ne olur?
Çağrı kâğıdında gelmemenin sonucu da yazılır. Mazeretsiz gelmeyen şüpheli, tanık veya müşteki hakkında zorla getirme kararı verilebilir. Şüpheli hakkında ayrıca, savcının istemiyle sulh ceza hâkimi yakalama emri düzenleyebilir. Belirtilen gün gidemeyecekseniz bunu önceden çağıran birime bildirmeniz ve mümkünse belgelemeniz gerekir.
Susma hakkımı kullanırsam suçu kabul etmiş sayılır mıyım?
Hayır. Kimsenin kendisini veya kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya zorlanamayacağı Anayasa'da güvence altındadır ve bu hak ifade başında size hatırlatılmak zorundadır. Susma hakkı yalnızca olayla ilgili sorular için geçerlidir; kimlik bilgilerinizi doğru vermek zorundasınız. İsterseniz daha sonra, avukatınızla birlikte beyanda bulunabilirsiniz.
Telefonla ifadeye çağrılmam mümkün mü?
Kolluk veya savcılık zaman zaman telefonla da ulaşabilir. Böyle bir aramada birimin adını, dosya numarasını ve adresini not edin, ardından birimin numarasını kendiniz bulup arayarak doğrulayın. Hiçbir resmî görevli telefonda para, şifre veya banka bilgisi istemez; böyle bir talep dolandırıcılık belirtisidir.
İfade verdikten sonra ne olur?
Çoğu dosyada ifade verildikten sonra kişi serbest bırakılır ve soruşturma devam eder. Savcı, gerekli görürse tutuklama veya adli kontrol istemiyle kişiyi sulh ceza hâkimliğine sevk edebilir. Soruşturma sonunda ya kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir ya da iddianame düzenlenerek dava açılır.
Gözaltındaki yakınımla görüşebilir miyim?
Kanun, gözaltındaki kişiyle her zaman ve gizli ortamda görüşme hakkını avukata tanır. Yakınların görüşmesi ise kural olarak mümkün olmayabilir veya kolluk biriminin iznine bağlıdır. Bu nedenle yakınların en etkili yolu, avukat aracılığıyla bilgi almak ve iletmektir.
Yakınım Gözaltına Alındı: İlk Saatlerde Bilinmesi Gerekenler
Avukat, gözaltındaki kişiyle görüşmek için vekâletname ister mi?
Hayır. Şüpheli, vekâletname aranmaksızın avukatıyla her zaman ve konuşulanları başkalarının duyamayacağı bir ortamda görüşebilir. Kanunda sayılan bazı ağır suçlarda bu görüşme hakkı hâkim kararıyla 24 saat süreyle kısıtlanabilir; bu süre içinde ifade alınamaz.
Yakınım Gözaltına Alındı: İlk Saatlerde Bilinmesi Gerekenler
Gözaltı süresinin uzatıldığını nasıl öğrenirim?
Gözaltı süresi uzatıldığında da kişinin bir yakınına veya belirlediği bir kişiye savcının emriyle gecikmeksizin haber verilir. Uzatma emri ayrıca gözaltındaki kişiye derhâl tebliğ edilir. Avukatınız da gözaltının ne zaman başladığını ve ne zaman sona ereceğini kolluktan öğrenebilir.
Yakınım Gözaltına Alındı: İlk Saatlerde Bilinmesi Gerekenler
Adli kontrol nedir?
Adli kontrol, tutuklama yerine uygulanabilen yükümlülüklerdir. Yurt dışına çıkış yasağı, belirli günlerde karakola imzaya gitmek, konutunu terk etmemek veya güvence yatırmak bunlara örnektir. Tutuklama isteminde, adli kontrolün neden yeterli olacağının belgelerle gösterilmesi önem taşır.
Yakınım Gözaltına Alındı: İlk Saatlerde Bilinmesi Gerekenler
Yakınım yabancı uyruklu, konsolosluğa haber verilir mi?
Evet. Yakalanan veya gözaltına alınan kişi yabancı ise, yazılı olarak karşı çıkmadığı sürece durumu vatandaşı olduğu devletin konsolosluğuna bildirilir. Kişi bu bildirimi istemiyorsa bunu yazılı olarak belirtmelidir.
Yakınım Gözaltına Alındı: İlk Saatlerde Bilinmesi Gerekenler
Ağır Ceza Avukatı
Ağır ceza mahkemesi hangi davalara bakar?
Ağır ceza mahkemesi; ağırlaştırılmış müebbet, müebbet ve üst sınırı on yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlara bakar. Yağma, irtikap, nitelikli resmî belgede sahtecilik ve hileli iflas gibi 5235 sayılı Kanun'da ayrıca sayılan bazı suçlar da, cezanın miktarından bağımsız olarak ağır ceza mahkemesinin görevindedir. Değerlendirmede suçun kanundaki cezasının üst sınırı esas alınır.
Ağır ceza davalarında avukat zorunlu mu?
Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda, şüpheli veya sanığın talebi aranmadan müdafi görevlendirilir. Tutuklama istemiyle yapılan sorguda ve şüpheli veya sanığın çocuk ya da kendini savunamayacak durumda olduğu hâllerde de müdafi bulunması zorunludur. Kişi dilerse kendi avukatını seçebilir.
Tutukluluk ne kadar sürebilir?
Azami tutukluluk süreleri Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 102. maddesinde düzenlenmiştir ve ağır ceza mahkemesinin görevine giren işlerde bu süreler daha uzundur. Ancak tutukluluk bu sürelere kadar kendiliğinden devam etmez; tutuklamanın şartlarının sürüp sürmediği düzenli aralıklarla incelenmek zorundadır. Tutuklu kişi her zaman tahliye talebinde bulunabilir.
Ağır ceza mahkemesi kaç hakimden oluşur?
Ağır ceza mahkemesi bir başkan ve iki üyeden oluşan heyet hâlinde çalışır. Kararlar heyet tarafından verilir.
Boşanma Avukatı
Anlaşmalı boşanma için evliliğin ne kadar sürmüş olması gerekir?
Türk Medeni Kanunu'nun 166. maddesinin üçüncü fıkrasına göre anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Bir yıldan kısa süren evliliklerde boşanma ancak çekişmeli dava yoluyla mümkündür.
Anlaşmalı boşanma davası ne kadar sürer?
Şartları taşıyan ve protokolü eksiksiz hazırlanmış anlaşmalı boşanma davaları çoğunlukla tek duruşmada sonuçlanır. Duruşma gününün ne zaman verileceği mahkemenin iş yüküne göre değişir. Adalet Bakanlığı her dava için bir hedef süre belirler; bu süre UYAP'ta görülebilir. Kararın kesinleşmesi için ayrıca kanun yolu süresinin geçmesi veya taraflarca kanun yolundan feragat edilmesi gerekir.
Boşanma davası hangi mahkemede açılır?
Boşanma davaları aile mahkemesinde, aile mahkemesi bulunmayan yerlerde ise asliye hukuk mahkemesinde görülür. Dava, eşlerden birinin yerleşim yerinde veya eşlerin davadan önce son altı aydır birlikte oturdukları yerde açılabilir.
Velayet kime verilir?
Velayet kararında belirleyici ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Mahkeme çocuğun yaşını, eğitimini, bakım ihtiyacını ve anne ile babanın durumunu değerlendirir; idrak çağındaki çocuğun görüşünü de dikkate alır. Velayet kendisine verilmeyen ebeveyn ile çocuk arasında kişisel ilişki düzenlenir.
Boşanmadan sonra nafaka veya tazminat istenebilir mi?
Boşanmadan doğan nafaka ve tazminat talepleri boşanma davasıyla birlikte ileri sürülebileceği gibi, boşanma kararının kesinleşmesinden sonra ayrı bir davayla da istenebilir. Ancak bu dava hakları, boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren bir yıl içinde zamanaşımına uğrar.
Anlaşmalı boşanma protokolünde neler yer almalı?
Protokolde genel olarak velayet, çocukla kişisel ilişkinin (görüşme günlerinin) düzenlenmesi, iştirak nafakası, varsa yoksulluk nafakası ve tazminat, ev eşyaları ve mal paylaşımına ilişkin konular yer alır. Açıkça yazılmayan her konu ileride yeni bir uyuşmazlığa dönüşebilir. Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini gözeterek protokolde değişiklik önerebilir; bu değişiklikler taraflarca kabul edilirse boşanmaya karar verilir.
Dava sürerken çocuklar kimde kalır, nafaka ne olur?
Boşanma davası açıldığında hâkim, dava süresince gerekli olan geçici önlemleri kendiliğinden alır. Bu önlemler özellikle eşlerin barınmasına, geçimine, malların yönetimine ve çocukların bakım ve korunmasına ilişkindir. Bu nedenle dava dilekçesinde çocukların kimde kalmasını ve geçici nafaka talebinizi gerekçesiyle belirtmeniz önem taşır.
Koruma kararı almak için boşanma davası açmam gerekir mi?
Hayır. 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruma tedbirleri boşanma davasından bağımsızdır ve evli olmayanlar dâhil şiddete uğrayan veya şiddet tehlikesi altındaki kişiler için istenebilir. Tedbir; hâkimden, mülki amirden veya kolluk biriminden talep edilebilir. Koruyucu tedbir kararı için şiddetin uygulandığına dair delil veya belge aranmaz.
Boşanmak istediğimi eşime söylemeden önce ne yapmalıyım?
Kendi kimlik belgelerinizi, çocukların belgelerini ve gelir-gider belgelerinizin örneklerini güvenli bir yere almanız yararlı olur. Ortak hesapları ve birlikte kullandığınız dijital hesapları gözden geçirin, kendi şifrelerinizi değiştirin. Şiddet riski varsa bu konuşmayı yalnız başınıza yapmayın; önce güvenlik planınızı oluşturun ve gerekirse destek hatlarından yardım alın.
Tazminat Davası
Tazminat davası zamanaşımı ne kadar?
Haksız fiilden doğan tazminat taleplerinde zamanaşımı, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yıl, her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren on yıldır. Tazminat, ceza kanunlarının daha uzun zamanaşımı öngördüğü bir fiilden doğuyorsa bu uzun süre uygulanır. Sözleşmeden doğan taleplerde ise kural olarak on yıllık süre geçerlidir.
Trafik kazasında sigorta şirketine dava açmadan önce başvuru gerekli mi?
Evet. Karayolları Trafik Kanunu'na göre zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasını yapan şirkete dava açmadan veya tahkime gitmeden önce yazılı olarak başvurmalıdır. Sigorta şirketi başvurudan itibaren on beş gün içinde yanıt vermezse ya da yanıt yetersizse dava veya tahkim yoluna gidilebilir.
Destekten yoksun kalma tazminatını kimler isteyebilir?
Ölen kişinin sağlığında düzenli olarak desteğinden yararlanan ve ölüm nedeniyle bu destekten yoksun kalan kişiler talep edebilir. Eş, çocuklar ve bazı durumlarda anne ve baba bu kapsamdadır. Destek ilişkisinin gerçekten var olup olmadığı her olayda ayrıca değerlendirilir.
Manevi tazminat miktarı nasıl belirlenir?
Manevi tazminat miktarını hakim; olayın özellikleri, kusur durumu, yaşanan acı ve üzüntünün derecesi ile tarafların sosyal ve ekonomik durumunu dikkate alarak takdir eder. Manevi tazminat bir zenginleşme aracı değildir, yaşanan manevi zararın giderilmesini amaçlar.
İş kazası tazminat davasında arabuluculuk zorunlu mu?
Hayır. İş kazası ve meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davalarında dava şartı arabuluculuk aranmaz. Buna karşılık kıdem, ihbar ve fazla mesai gibi işçilik alacaklarında dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur.
Kaza tespit tutanağını polis mi düzenler, biz mi?
Yalnız maddi hasar oluşan kazalarda, kazaya karışan herkes yetkili görevlinin gelmesine gerek görmezse kazayı aralarında yazılı olarak tespit edip olay yerinden ayrılabilir. Anlaşma olmazsa veya ölüm ya da yaralanma varsa, trafik zabıtası veya bulunmadığı yerlerde genel kolluk kaza tespit tutanağı düzenler. Yaralanmalı kazalarda polisin veya jandarmanın gelmesini bekleyin.
Karşı aracın sigortası yoksa veya araç kaçtıysa ne olur?
Zorunlu trafik sigortası olmayan veya kimliği tespit edilemeyen araçların yol açtığı bazı zararlar için Güvence Hesabı'na başvurulabilir. Hangi zararların hangi sınırlar içinde karşılanacağı mevzuata göre değişir. Kaçan aracın plakası, rengi ve markası gibi bilgileri not etmek ve kolluğa bildirmek bu başvuru için de önemlidir.
Tedavi masraflarımı kim öder?
Trafik kazası nedeniyle üniversite hastaneleri ile diğer resmî ve özel sağlık kuruluşlarının sunduğu sağlık hizmetlerinin bedeli, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır. Bu kapsamın dışında kalan giderlerinizin faturalarını ve reçetelerini saklayın; tazminat talebinde ayrıca değerlendirilebilir.
Araç değer kaybı istenebilir mi?
Kaza nedeniyle hasar gören bir aracın onarımdan sonra ikinci el piyasasında daha düşük fiyatla alınıp satılması, talep edilebilecek zarar kalemlerinden biridir. Değer kaybı tutarı aracın yaşına, kilometresine, hasarın yerine ve önceki hasar kayıtlarına göre değişir ve çoğu zaman bilirkişi incelemesiyle belirlenir. Onarım faturalarını ve hasar fotoğraflarını bu nedenle saklayın.
Arabuluculuk
Arabuluculuğa başvurmak zorunlu mu?
Kanunda sayılan uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. İşçi-işveren alacak ve tazminatları ile işe iade, ticari alacaklar, hakem heyeti sınırını aşan tüketici uyuşmazlıkları, kira, ortaklığın giderilmesi, kat mülkiyeti ve komşu hakkı uyuşmazlıkları bu kapsamdadır. Arabulucuya başvurulmadan açılan dava usulden reddedilir.
Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa ne olur?
Anlaşma sağlanamazsa arabulucu son tutanağı düzenler. Dava şartı arabuluculukta bu son tutanak dava dilekçesine eklenir ve taraflar mahkemeye başvurabilir. İşe iade talebinde dava, son tutanaktan itibaren iki hafta içinde açılmalıdır. Arabuluculuk süresince zamanaşımı durur, hak düşürücü süreler işlemez.
Arabuluculuk ilk toplantısına katılmazsam ne olur?
Dava şartı arabuluculukta geçerli bir mazeret göstermeden ilk toplantıya katılmayan taraf son tutanakta belirtilir. Bu taraf, sonradan açılan davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemesi gereken yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur ve lehine hükmedilecek vekâlet ücreti yarı oranında belirlenir (7036 s. Kanun m.3/12, 6325 s. Kanun m.18/A-11; 7531 s. Kanunla değişik).
Arabuluculuk anlaşma belgesi ilam niteliğinde mi?
Taraflar ve avukatları ile arabulucu tarafından birlikte imzalanan anlaşma belgesi, icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilam niteliğinde belge sayılır. Diğer durumlarda anlaşmanın icra edilebilir olduğuna dair şerh mahkemeden alınır.
Arabuluculuk süreci ne kadar sürer?
Dava şartı arabuluculukta süreler kanunda belirlenmiştir. Örneğin iş uyuşmazlıklarında arabulucu, görevlendirildiği tarihten itibaren üç hafta içinde süreci sonuçlandırır; bu süre zorunlu hâllerde en çok bir hafta uzatılabilir. Ticari uyuşmazlıklarda bu süre altı hafta olup en çok iki hafta uzatılabilir.